Solidarity and the Crisis of Trust

Solidarność i kryzys zaufania

Shlomo Avineri, John Gray, Ivan Krastev, Scott Lash, Pierre Manent, Peter Sloterdijk, Jadwiga Staniszkis oraz Gianni Vattimo wzięli udział w międzynarodowej konferencji Solidarity and the Crisis of Trust (Solidarność i kryzys zaufania). Została ona zorganizowana przez Europejskie Centrum Solidarności we współpracy z Katedrą im. Erazma z Rotterdamu Uniwersytetu Warszawskiego.

Konferencja odbyła się 11 października br. na Uniwersytecie Warszawskim. 

Biogramy uczestników konferencji

Gianni Vattimo (1936), włoski filozof, publicysta i polityk. Kształcił się m.in. pod kierunkiem Hansa-Georga Gadamera. Profesor estetyki, zajmował się postmodernizmem i problemami religii. Wykłada na Uniwersytecie w Turynie, był także profesorem wizytującym na uniwersytetach amerykańskich. Aktywnie uczestniczy w europejskim życiu politycznym, obecnie poseł do Parlamentu Europejskiego. Napisał m.in. Koniec nowoczesności (1985), Społeczeństwo przejrzyste (1989), Christianity, Truth, and Weak Faith (razem z Rene Girardem, 2009).

Pierre Manent (1949), francuski filozof polityki i historyk idei. Był asystentem Raymonda Arona na Collège de France. Obecnie profesor w Ecole des Hautes 'Etudes en Sciences Sociales w Paryżu, a także wykładowca w Boston College, badacz francuskiej tradycji liberalnej. Jeden z twórców i redaktorów kwartalnika liberałów „Commentaire". Do jego ważnych prac należą m.in.: Intelektulna historia liberalizmu (1987), Modern Liberty and Its Discontent (1998), Racja narodów. Refleksje na temat demokracji w Europie (2009).

Ivan Krastev, bułgarski politolog, jest prezesem zarządu Centrum Strategii Liberalnych, członkiem Zarządu Europejskiej Rady ds. Stosunków Zagranicznych (ecfr.eu) oraz członkiem Rady Międzynarodowego Instytutu Studiów nad Bezpieczeństwem IISS (Londyn). Krastev jest też redaktorem naczelnym Foreign Policy Bulgaria i redaktorem związanym z Europe's World. Jest autorem książek Shifting Obsessions: Three Essays on the Politics of Anticorruption (2004), Anti-American Century (współred. Alan McPherson, 2007).

Scott Lash, amerykański profesor socjologii i kulturoznawstwa na Goldsmiths College, University of London. Pracował na uniwersytecie w Lancaster, gdzie został profesorem w 1993 roku. Od 1998 r. pracuje w Londynie, obecnie na stanowisku Dyrektora Centrum Studiów Kulturowych oraz jako profesor socjologii na Goldsmiths College. Do jego najważniejszych publikacji należą: The End of Organized Capitalism, (1987, współautor John Urry), Economies of Signs and Space (1994, współautor John Urry), Modernizacja refleksyjna (1994, współautorzy: Ulrich Beck, Anthony Giddens), Critique of Information (2002), Global Culture Industry: The Mediation of Things (2005, współautor C. Lury).

Shlomo Avineri (1933), filozof i politolog żydowski. Związany z Uniwersytetem Hebrajskim w Jerozolimie, wykładał m.in. na London School of Economics w Londynie, Uniwersytecie w Yale, Oxford i Budapeszcie. W swej twórczości zajmuje się historią syjonizmu, filozofią społeczną, komunizmem i postkomunizmem, a także kwestiami tożsamości i integracji społecznej. Współautor m.in. Communitarianism and Individualism (1992), The Law of Religious Identity: Models for Post-Communism (1998) Integration and Identity and Politics and Identities in Transformation (2001).

Peter Sloterdijk (1947), niemiecki filozof i teoretyk mediów. Rektor Akademii Sztuk Pięknych w Karlsruhe. W swoich publikacjach podejmuje kwestie polityki społecznej, świata religii, krytyk kapitalizmu. Wydał m.in. Krytykę cynicznego rozumu (1983), Pogardę mas. Szkic o walkach kulturowych we współczesnym społeczeństwie (2000), Im Weltinnenraum des Kapitals (2005), Du mußt dein Leben ändern (2009).

John Gray (1948), brytyjski filozof polityki, pisarz i publicysta. Pracował m.in. na Uniwersytecie Harvarda, Uniwersytecie Oxfordzkim i Yale. Profesor myśli europejskiej na London School of Economics. Początkowo uznawany za jednego z czołowych myślicieli brytyjskiej Nowej Prawicy i apologetę rządów Margaret Thatcher, od lat 90-tych zdecydowany krytyk neoliberalizmu. Uczeń Isaiaha Berlina i Michaela Oakeshotta. W Polsce wydano m.in. jego Liberalizm (1986), Dwie twarze liberalizmu (2000), Al-Kaida i korzenie nowoczesności (2003), Czarna msza: apokaliptyczna religia i śmierć utopii (2007).

Jadwiga Staniszkis (1942), polska socjolog. Wykłada w Instytucie Studiów Politycznych PAN, Uniwersytecie Warszawskim, a także Wyższej Szkole Biznesu w Nowym Sączu. Zajmuje się teorią polityki, socjologią ekonomiczną, a także problemami transformacji ustrojowej, postkomunizmu i globalizacji. Do jej najważniejszych prac należą: Poland's Self-Limiting Revolution (1984), Ontologia socjalizmu (1988), Postkomunizm (2002), Władza globalizacji (2003).

Informacje o organizatorach konferencji

Europejskie Centrum Solidarności

Centrum to interdyscyplinarna instytucja, której głównym celem  jest zachowanie pamięci o moralnym przesłaniu Solidarności i twórcze przekazanie jej dziedzictwa przyszłym pokoleniom, wskazując jego aktualność i uniwersalizm.

Podstawą działalności ECS będzie nowoczesne interaktywne muzeum pokazujące, jak wydarzenia, które zapoczątkował strajk w Stoczni Gdańskiej, uruchomiły efekt domina - demontaż systemu komunistycznego w całej Europie Środkowej i Wschodniej.  Europejskie Centrum Solidarności mieścić będzie również multimedialne archiwum i bibliotekę, zabezpieczające dziedzictwo Solidarności. Poprzez wystawy - także ruchome, wędrujące po całym świecie - Centrum chce wzmacniać pamięć historyczną, która wydaje się w Europie słabnąć, a która jest niezbędna w budowaniu europejskiej tożsamości.

Drugi cel Europejskiego Centrum Solidarności - prospektywny - to przeniesienie dziedzictwa Solidarności w przyszłość. Temu celowi służą warsztaty dla młodych ludzi z całej Europy i seminaria dla młodzieży polskiej, konferencje, sympozja naukowe i debaty publiczne, cykle wykładów i dyskusji, a także wydawnictwa.

Jako instytucja kultury ECS kreuje wydarzenia kulturalne i inspiruje twórczość artystyczną. Centrum to także ośrodek naukowo-badawczy, zajmujący się zagadnieniami wolności i dzielący się dorobkiem pokojowej walki Solidarności o godność, sprawiedliwość i prawa człowieka z tymi, którzy są ich pozbawieni. To również miejsce debaty publicznej nie tylko o historii, ale i o współczesnych wyzwaniach, takich jak społeczeństwo obywatelskie, integracja Europy i pokój.

Katedra Erazma z Rotterdamu Uniwersytetu Warszawskiego

Celem Katedry jest stworzenie oferty programowej z zakresu nauk humanistycznych, która będzie inspirować studentów Uniwersytetu Warszawskiego do pracy naukowej. W ramach Katedry prowadzone są zajęcia dydaktyczne i program stypendialny, umożliwiające kontakt z najwybitniejszymi uczonymi z Europy.

W latach dziewięćdziesiątych w wiedeńskim Instytucie Nauk o Człowieku (IWM) powstał projekt przebudowy systemów studiów wyższych i badań naukowych w postkomunistycznych krajach Europy Środkowej. Program wsparła finansowo Komisja Unii Europejskiej.

W celu zrealizowania programu powołano Międzynarodowy Komitet Ekspertów, w którego skład weszli renomowani naukowcy z Europy Środkowej, Zachodniej i USA. Pracom Komitetu przewodniczył Lord Dahrendorf, znakomity socjolog i politolog. Zgodnie z zaleceniami Komitetu Instytut Nauk o Człowieku zainicjował tworzenie Katedr Europejskich na uniwersytetach Europy Środkowej. Katedry te były pomyślane jako miejsca, w których gościnnie będą wykładać i prowadzić badania najznakomitsi uczeni z całego świata.

Dzięki programowi IWM powstały trzy Katedry Europejskie: Biologii Molekularnej na Uniwersytecie Jerzego w Pradze, Fizyki Jądrowej na Uniwersytecie Eötvös Loránd w Budapeszcie oraz Nauk Społecznych i Humanistycznych na Uniwersytecie Warszawskim.